Albums Stories (68)
Reflections
Μάνος Χατζιδάκις - New York Rock & Roll Ensemble
Μια μέρα πριν φύγω για να σπουδάσω στο Λονδίνο, στις 14 Σεπτεμβρίου του 1997, έκανα ένα μίνι πάρτυ, ένα σουαρέ για την ακρίβεια, αποχαιρετισμού. Δεν ήταν πολύ καλή ιδέα, έφτασα στο αεροδρόμιο το πρωί ξενύχτης και κάπως ζαλισμένος από τις μπίρες, ενώ ο μέλλων συγκατοικός μου, ο Τ., εμφανίστηκε καθυστερημένος κάνα μισάωρο, χλωμός σαν μια σελίδα Α4 και στο αεροπλάνο ζητούσε σακουλάκια για να κάνει εμετό. Απ'ό,τι μου είπε εκ των υστέρων, είχε την φαεινή ιδέα να το συνεχίσει αλλού μετά, ως το πρωί.
Ναι, δεν ήταν πολύ καλή ιδέα, αλλά αν το δεις από μια ανάποδη πλευρά, ήταν μια φανταστική ιδέα. Είχαν έρθει όλοι οι καλοί μου φίλοι, ο Γιώργος ο Κόκκινος, ο Πέτρος, ο Γιάννης, ο Αντρέας, ο Κώστας, ο Μανώλης, ο Μάριος, η Πένη, η Νόνη, η Πηνελόπη, η Άντυ, η Ευαγγελία και η Αλίκη, αλλά και ο Τ. που προανάφερα.. Ναι, αν το δεις ανάποδα, ήταν μια υπέροχη ιδέα, που εξελίχθηκε σε μια συγκινητική νύχτα. Ω, φίλε, ήταν σαν να είχαν έρθει να με χαιρετήσουν πριν πάω στον πόλεμο. Ήταν αληθινή αγάπη εκείνη η νύχτα και δεν θα την ξεχάσω ποτέ.
Μου έφεραν και δώρα για να πάρω στα ξένα, δώρα που θα μου θυμίζουν την πατρίδα. Θυμάμαι την "Υψικάμινο" του Εμπειρίκου με καμένη με αναπτήρα την πρώτη σελίδα και την αφιέρωση "Καλή τύχη Mike, Γιώργος", θυμάμαι το "Snow Goose" των Camel που μου το χάρισε βουρκωμένος ο Πέτρος, θυμάμαι το "OK Computer" (!) των Radiohead που μου το έδωσε η Νόνη, λέγοντάς μου πως αυτός ο δίσκος θα μείνει στην ιστορία (μάλλον έμεινε), θυμάμαι όμως και το "Reflections" του Μάνου Χατζιδάκι και των New York Rock & Roll Ensemble, που το άφησε στο πλαστικό άσπρο τραπέζι -ανάμεσα σε σουβλάκια, πατάτες τηγανητές, πίτες και μπίρες- η Πένη, λέγοντάς μου χαμηλόφωνα πως αυτός ο δίσκος της αρέσει πάρα πολύ, πως ελπίζει να μου αρέσει και μένα και να μου κάνει παρέα στο μακρινό Λονδίνο.
Τέσσερα χρόνια πριν, το 1993, είχε κυκλοφορήσει ο δίσκος "Αντικατοπτρισμοί", σε μουσική του Μάνου Χατζιδάκι και στίχους του Νίκου Γκάτσου, στον οποίο τραγουδούσε η Αλίκη Καλιαλόγλου. Τον ήξερα αυτόν τον δίσκο, τον είχα κιόλας, μια φίλη μου από το υπέροχα καταραμένο μου 95, η Ντίνα, με είχε σκαλώσει με το "Ο Κόσμος σου να Είμαι Εγώ" και είχα πάει και το είχα αγοράσει. To "Reflections", όμως ήταν το πρωτότυπο, το πρώτο, που είχε κυκλοφορήσει το 1970. Αναφέρω εδώ φυσικά και την τιμιότατη διασκευή ολόκλρου του δίσκου από τους Raining Pleasure το 2005.
Όταν έφτασα στο Λονδίνο και αφού εγκαταστάθηκα στο μικρό μου box room, άρχισα εμμονικά να ακούω το δίσκο, διαβάζοντας ταυτόχρονα αμέτρητα ελληνικά ποιήματα, μεταξύ των οποίων την "Υψικάμινο" που μου είχε χαρίσει ο Γιώργος στο προαναφερθέν σουαρέ το βράδυ πριν φύγω. Όσο οι μήνες περνούσαν και πρώτος μου Χειμώνας στην Αγγλία άρχιζε να με σκεπάζει με το μουντό, γκρίζο πέπλο του, οι συγκάτοικοί μου άρχισαν να ανησυχούν για μένα: "Τι κάνεις όλη μέρα εκεί μέσα;" - "Τι είναι αυτά τα περίεργα που διαβάζεις;" - "Είσαι σαν να παίρνεις ναρκωτικά χωρίς να παίρνεις" - "Τι μουσική είναι αυτή ρε μαλάκα, ξεκόλλα έλα στο σαλόνι!". Μια μέρα μια νύχτα πήγα, με τη συμφωνία να ακούσουν τα δικά μου και εγώ τα δικά τους. Αυτοί άκουσαν το "Reflections" και το άρτι τότε κυκλοφορηθέν "Portishead", το "Ok Computer" και το "Pisces Iscariot" των Pumpkins κι εγώ άκουσα διάφορα επικά λαϊκόσκυλάδικα της εποχής, αλλά και Ρέμο (είχε κυκλοφορήσει έναν χρόνο πριν το debut "Για Να Την Κερδίσεις" και έκανε θραύση), αλλά και πολύ Μαζωνάκη (είχε μόλις κυκλοφορήσει το "Παιδί της Νύχτας"). Όλα πήγαν καλά, περάσαμε τέλεια. Για μένα και το Μαζωνάκη τα έχω γράψει εδώ, για τους συγκατοίκους μου -παρόλο που δεν έχουν γράψει κάτι αυτοί- απλά θα πω πως τρελάθηκαν με το "Reflections" και ειδικά με το κομμάτι "The Day", που ξεκινάει με εισαγωγή τύμπανα και ηλεκτρική κιθάρα, προχωράει με μπουζούκι βαρύ και λαϊκό και ύστερα με όμποε και στη συνέχεια, όσο το κομμάτι προχωράει και αποκαλύπτει το ατέλειωτα διαχρονικό και αδιανόητα βαθύ μεγαλείο του κι όσο οι αγγλικοί στίχοι πλέκονται μαγικά σαν μπερδεμένα νήματα σε όλο αυτό το μουσικό τοπίο, τότε αναφώνησαν σαν μαγεμένοι οι φίλοι μου "Τι είναι αυτό ρε Mike! Πώς τα συνδύσαν όλα αυτά εδώ οι τύποι; Ποιοι είναι αυτοί; Και πού τους βρήκε ο Χατζιδάκις!;!;"
Ο Χατζιδάκις πήγε στην Αμερική και στη Νέα Υόρκη το 1966. H βράβευσή του Οscar το 1961 για το τραγούδι "Τα Παιδιά του Πειραιά" για την ταινία "Ποτε την Κυριακή", του άνοιξε πόρτες και του έδωσε ευκαιρίες για διεθνή αναγνώριση και καταξίωση, ενώ η πολιτική και κοινωνική κατάσταση στην Ελλάδα ήταν ζοφερή και κατέληξε δυσβάσταχτη (βλ. πραξικόπημα και δικτατορία) τον ώθησαν μακριά από εδώ. Στη Νέα Υόρκη ο Χατζιδάκις συνάντησε έναν διαφορετικό κόσμο, έναν κόσμο γεμάτο ελευθερία με απέραντους καλλιτεχνικούς ορίζοντες, έναν κόσμο που ήταν το κέντρο της ροκ, της ψυχεδέλειας και της avant-garde μουσικής, του experimental και ασυμβίβαστου θεάτρου.
Οι New York Rock & Roll Ensemble ήταν μια μπάντα που δημιουργήθηκε το 1967, κυκλοφόρησε το s/t debut της το 1968 και τον δεύτερο δίσκο της έναν χρόνο μετά ("Faithful Friends"). Το συγκρότημα συνδύαζε τη ροκ μουσική με κλασικά όργανα (όμποε, βιολί, τσέλο) και όταν ο παραγωγός της Atlantic Records, Nesuhi Ertegun, μίλησε για την μπάντα στον Μάνο Χατζιδάκι, αυτός εντυπωσιάστηκε και ζήτησε να τους γνωρίσει. Κι ύστερα, αμέσως μετά τη γνωριμία τους, έκατσε και έγραψε μουσικές, υπέροχες απέθαντες μουσικές, και τα μέλη του συγκροτήματος έγραψαν λέξεις, υπέροχους και απέθαντους στίχους, κι ύστερα τους τραγούδησαν κι έτσι κάπως γεννήθηκε το "Reflections".
Αυτό που οι συγκάτοικοί μου στο Λονδίνο ακαριαία εντόπισαν, ο μαγικός και ως τότε σχεδον πρωτόγνωρος και ανεπανάληπτος συγκερασμός του rock n rol με την κλασική μουσική, είναι και το legacy του "Reflections", που για πάντα θα το υψώνει σαν ένα ρηξικέλευθο και πρωτοποριακό μουσικό έργο. Ο "Κεμάλ", που τόσο έχει τραγουδηθεί και... συνθηματοποιηθεί στα εγχώρια πολιστικά αλλά και κοινωνικο-πολιτικά δρώμενα τα τελευταία 20 χρόνια, πρωτομίλησε... αγγλικά και γεννήθηκε στη Νέα Υόρκη το 1970. Αλλά, προφανώς, δεν είναι μόνο ο "Κεμάλ". Το "Reflections" είναι μια δισκάρα απ'άκρη σ'άκρη και από αυλάκι σε αυλάκι...
